7 gjëra që duhet të verifikosh para se të nënshkruash kontratën e qirasë
Nënshkrimi i kontratës është momenti kur fitoni ose humbisni mbrojtjen ligjore. Para se të vendosni firmën, kalo nëpër këto 7 kontrolle. Ato të kushtojnë 30 minuta sot — por mund të të kursejnë muaj me probleme më vonë.
1. Verifiko pronësinë e vërtetë
Kërko të shohësh certifikatën e pronësisë ose ekstraktin e hipotekës (jo më e vjetër se 3 muaj). Emri në certifikatë duhet të përputhet me personin që po të jep me qira. Kujdes nëse pronari "i vërtetë" nuk është prezent — kontrolloni prokurën e specifike për qiradhënien.
2. Kontrollo gjendjen e instalimeve
Hap dhe mbyll çdo rubinet, pris dhe ndërto çdo dritë, hap dyert e dollapëve. Bëj foto për çdo problem që sheh — krisje në mur, njolla nga lagështia, dyer që nuk mbyllen mirë. Foto-dokumentimi para hyrjes është mbrojtja jote nëse pronari pretendon dëme kur largohesh.
3. Verifiko faturat e pagjuara
Kërko faturat e fundit të dritës, ujit dhe shërbimeve të përbashkëta. Sigurohu që nuk ka borxh të prapambetur, sepse OSHEE mund ta lidhë me kontratën aktuale (jo me ish-qiramarrësin).
4. Lexo klauzolën për rritjen e qirasë
Sa shpesh dhe sa shumë mund ta rrisë pronari qiranë? Në Shqipëri ligji nuk vendos limit — kjo duhet rregulluar në kontratë. Insisto për një klauzolë që thotë: "Qiraja nuk mund të rritet më shumë se 5% në vit", ose që rritja kërkon njoftim 60 ditë para.
5. Sqaro përgjegjësinë për riparimet
Kush paguan për ndërrimin e bojlerit? Kush e bën llaçimin e mureve? Klauzola standarde: riparime të vogla < 50 € → qiramarrësi; riparime > 50 € ose strukturore → pronari. Çdo gjë tjetër duhet të jetë e qartë me shkrim.
6. Përcakto saktësisht depozitën
Sa është depozita? Kur dhe si do të kthehet? Kontrata duhet të specifikojë: "Depozita kthehet brenda 30 ditëve pas largimit, minus dëmtimet e dokumentuara". Mos pranoni "do t'i flasim atëherë" — kjo është një nga shenjat më të zakonshme të problemeve të ardhshme.
7. Konfirmo afatin dhe mënyrën e zgjidhjes
Sa zgjat kontrata? A mund ta zgjidhësh me njoftim? Standardi shqiptar: 1 ose 2 vjet, me të drejtë zgjidhjeje me njoftim 2-mujor pa penalitet. Nëse pronari kërkon penalitet për largim të hershëm, sigurohu që është proporcional dhe i shkruar qartë.
Bonus: noterizimi
Kontrata e qirasë mbi 1 vit duhet të noterizohet sipas ligjit shqiptar. Pa noterizim, kontrata është e vlefshme midis palëve, por nuk ka forcë ekzekutive — që do të thotë mbrojtja juridike është më e dobët.
